Vermogensbelasting – kan je belastingvrij sparen?

by Bas | Last Updated: 06/03/2020
       

Disclaimer: in dit artikel kunnen links staan naar producten of diensten. Als je via zo'n link een product of dienst afneemt, is het mogelijk dat ik hier een vergoeding voor ontvang. Dit resulteert nooit in extra kosten voor jou.
Ik geef op deze website nooit financieel advies. Als je twijfelt, vraag dan een financieel adviseur of financieel planner om advies.
Sommige financiële producten (waaronder beleggingen) komen met een risico. Je kunt (een deel van) je inleg kwijtraken.

Als je werkt en daarvoor een salaris ontvangt betaal je belasting. Als je dan geld uitgeeft betaal je belasting. En ook over het geld dat je niet uitgeeft betaal je belasting. In dit artikel gaat we in op deze controversiële vermogensbelasting. Want hoe werkt deze box 3 belasting nou eigenlijk? En kan je nog wel belastingvrij sparen?

Want wat houdt die nou in? Hoe werkt de vermogensbelasting (of vermogensrendementsheffing) en waarom hebben we die eigenlijk? Kan je nog wel belastingvrij sparen?

Wat is de vermogensbelasting?

In Nederland betaal je een vermogensbelasting, in box 3, als je een bepaald vermogen hebt.

Dat betekent dat je extra inkomstenbelasting moet betalen als je teveel geld hebt. Zo simpel is dat. Ergens is het wel logisch: de sterkste schouders tillen de zwaarste lasten. Als je veel vermogen hebt, betaal je een beetje extra belasting.

Toch is de vermogensbelasting wereldwijd behoorlijk controversieel. In Nederland hebben we sinds 1964 een vermogensbelasting. Die was toen 0,7% van het vermogen op 1 januari.

Sinds 2001 is de vermogensbelasting opgeheven en wordt er belasting op het vermogen geheven via de inkomstenbelasting. De term vermogensbelasting is daarom niet meer correct.

In het spraakgebruik blijkt echter dat vermogensrendementsheffing niet zo lekker klinkt, dus blijven we het gewoon vermogensbelasting noemen.

Kan je vrijstelling krijgen voor vermogensbelasting?

Jazeker, lang niet iedereen betaalt de vermogensrendementsheffing. Dat heeft te maken met het heffingsvrij vermogen, oftewel het vermogen dat je mag hebben zonder belasting te hoeven betalen.

Het heffingsvrij vermogen voor de vermogensbelasting is 30.846 euro in 2020

Inderdaad, als je in 2020 precies 30.846 euro aan vermogen hebt, of minder natuurlijk, dan betaal je geen cent vermogensbelasting!

Aan vermogen rekent de belastingdienst zaken mee zoals je bankrekeningen, beleggingen, crypto en een eventueel tweede huis.

Je auto en dure computer worden dus niet meegeteld. De woning die je bezit waar je zelf in woont telt ook niet mee.

Van je bezittingen mag je ook nog je schulden aftrekken. Dus stel je hebt 35.000 euro op de bank, maar ook een persoonlijke lening van 5.000 euro, dan betaal je helemaal niks. Je vermogen blijft dan op 30.000 euro steken en dat is onder de grens van het heffingsvrije vermogen.

Belastingvrij sparen is mogelijk

Je kunt sparen zonder vermogensrendementsheffing te betalen. Je mag dan echter niet meer dan 30.846 euro aan vermogen hebben (of het dubbele als je samen met je partner aangifte doet).

Daarnaast kan je echter meer vrijstelling gebruiken. Bijvoorbeeld door fiscaal voordelig te sparen in een pensioenproduct.

Stel dat je jaarruimte of reserveringsruimte hebt over de voorgaande jaren, dan is het mogelijk om geld te sparen (of beleggen) op een geblokkeerde pensioenrekening.

Dit leidt tot twee belastingvoordelen. De eerste is dat je de inleg mag aftrekken van je belastbare inkomen (box 1) in het jaar van inleg. Dat levert direct een potentieel voordeel tot wel 49,5% op!

Het tweede belastingvoordeel is dat het vermogen op dit soort geblokkeerde rekeningen niet wordt belast in box 3. Je hoeft dus geen vermogensbelasting te betalen over dit geld!

Dus, wanneer betaal ik wel vermogensbelasting?

Hieronder kan je zelf berekenen of je belasting in box 3 moet betalen of niet. Onze tool geeft op de euro precies aan hoeveel box 3 belasting je betaalt en wat de netto belastingdruk op vermogen is.

Hoe bereken je de belasting in box 3?

In 2020 wordt de vermogensbelasting berekend aan de hand van de volgende tabel:

SchijfvantotSpaardeelBeleggingsdeelsFictief rendementnetto tarief
schijf 0030.8460000
schijf 130.846103.64367%33%1,8%0,54%
schijf 2103.6431.036.41821%79%4,22%1,27%
schijf 31.036.418-015,33%1,6%

De hierboven genoemde bedragen van en tot gelden voor alleenstaanden. Doe je als fiscaal partners aangifte, dan mag je de bedragen verdubbelen. De vermogensbelasting berekening hieronder houdt daar rekening mee.

Bereken je vermogensbelasting 2020

DISCLAIMER: aan deze berekening kunnen geen rechten worden ontleend.

Aanstaande veranderingen in de vermogensbelasting 2022

Er is al heel veel geschreven over de aanstaande veranderingen in de vermogensrendementsheffing.

De Staatssecretaris van Financiën heeft in een brief aan de Tweede Kamer laten weten de box 3 belasting te willen veranderen.

Als dat doorgaat zullen spaarders vanaf 2022 flink minder gaan betalen en beleggers juist veel meer.

Hoe gaat het nieuwe belastingstelsel in box 3 werken?

Voor het eerst zal de fiscus rekening gaan houden met de werkelijke verdeling van spaargeld, beleggingen en schulden in box 3. Tot nu toe is er altijd uitgegaan van een vaste verdeling.

Voor elk van deze drie categorieën zal er een forfaitair rendement komen, een aanname van het rendement dat je maakt, en op basis daarvan zal je belast worden.

Waar je nu wordt ingedeeld in staffels naar hoogte van je vermogen, zal dat straks dus vooral zijn naar verdeling van je vermogen. Met name de kleine belegger zal hierdoor hard geraakt worden, terwijl bijna alle spaarders goedkoper uit zullen zijn.

Voor spaarders houdt dit in dat ze waarschijnlijk ongeveer 400.000 euro aan spaargeld kunnen hebben zonder vermogensbelasting te hoeven betalen. Voor beleggers zal de teller echter direct al gaan lopen.

In elk geval is de wet er nog niet door (op moment van schrijven in maart 2020). Als er meer informatie is zullen we die toevoegen aan dit artikel.

Loont sparen en beleggen nog wel?

Jazeker. Sparen en beleggen blijft belangrijk, zelfs als je belasting over je vermogen moet gaan betalen.

Het is natuurlijk onzin om vanwege de belasting niet meer te sparen of beleggen. Ja, je nettorendement valt lager uit als de belasting omhoog gaat, maar het zal altijd hoger zijn dan van iemand die niet spaart of belegt.

Als je geen geld hebt hoef je niks te betalen, dat is zo. Maar als je websites als Jouw Euro’s leest dan neem ik aan dat je in elk geval interesse hebt in het optimaliseren van je geldzaken.

In dat geval raden wij aan te zorgen voor een gezonde financiële huishouding waarbij je iets minder geld uitgeeft dan je verdient, zodat je ruimte hebt om te sparen en te beleggen.

Belasting ontwijken, is dat aan te raden?

Nee, het ontwijken van de vermogensrendementsheffing is niet aan te raden.

Ik hoor wel eens van mensen dat ze eind december hun spaargeld overboeken naar bijvoorbeeld hun ouders om dat op 2 januari weer terug te boeken.

Het saldo op 1 januari is dan lager, waardoor ze minder vermogensbelasting betalen. Toch raad ik niet aan mee te doen aan dit soort praktijken.

Het is niet alleen ethisch twijfelachtig, ook praktisch gezien zal dit steeds moeilijker worden. De Belastingdienst zal naar alle waarschijnlijkheid steeds beter gaan controleren op dit soort praktijken.

Daarbij komt, er zijn nog genoeg strategieën om je vermogen op 1 januari legaal te verlagen: bijvoorbeeld door geld voor je pensioen opzij te zetten op een geblokkeerde pensioenrekening of door je zorgverzekering in december vooruit te betalen voor het hele jaar.

Over Bas

Bas is als zelfstandig ondernemer actief in data analytics. Hij werkt via zijn bedrijf Analytics on Point om de data van bedrijven op orde te krijgen. Daarnaast is hij personal finance nerd. Als ondernemer moet je je geldzaken op orde hebben, en via Jouw Euro's deelt hij zijn kennis over persoonlijke financiën.